เป็น พระ ผง หลวง พ่อ ทอง คำ สุโขทัย อยุธยา เหตุ ใด จึง เป็น ร้อย กอง สำคัญ ของ บ้าน เมือง เนื้อ หา สำคัญ เป็น การ ทำนาย เหตุ การณ์ บ้าน เมือง ให้ ภาพ บ้าน เมือง อย่าง ยุค หิน กล่าว ถึง กรุงศรีอยุธยา มี ความ สมบูรณ์ และ เจริญ รุ่งเรือง ทาง การ ค้า พระ มหากษัตริย์ ทรง ปก ครอง ดู แล ทุกข์ สุข ของ อาณา ประชาราษฎร์ ทรง ปราบ เมือง มี อาณาเขต ชื่อ เสียง เป็น ที่ เลื่อง ลือ บรรดา ประเทศ สหราช ต่าง ๆ ต่าง แต่ง เครื่อง บรรณาการ มา ถวาย จน ถึง ศักราช มหากษัตริย์ จะ มี ได้ ตั้ง อยู่ ใน ทศพิธราชธรรม เป็น เหตุ ให้ บ้าน เมือง ต้อง
ประสบ เหตุ ภัย ถึง 16 ประการ เช่น อากาศ จะ วิปริต ผิด ฤดู เกิด โรค ภัย ไข้ เจ็บ ทำลาย ชีวิต มนุษย์ และ สัตว์ พืช พันธุ์ ธัญญาหาร จะ มี รส ชาติ แปร เปลี่ยน ไป เกิด เข้า ยาก หมาก แพง แผ่น ดิน แห้ง แล้ง ทุก หัว ระแหง บ้าน เมือง เกิด กะหรี่ ยุค คน ชั่ว จาก ครอง เมือง คน ดี จะ หนี หาย ผู้ ดี จะ เดิน ตรอก ขี้ ครอก จะ เดิน ถนน มิตร จะ เป็น ศัตรู ศิษย์ จะ คิด ล้าง ขู่ คน พาล จะ มี อำนาจ นัก ปราชญ์ จะ ตก ต่ำ จน ผู้ ร้าย ชุก ชุม อานาปา ราช จะ เดือด ร้อน ไป ทั่ว จะ ลด ราคา ฟัน กัน ล้ม ตาย เป็น จำนวน มาก ใน ที่ สุด กรุงศรีอยุธยา ก็ จะ ถึง การ พินาศ ล่ม สลาย ไป
ตลอด อายุ พระ พุทธศาสนา 5000 ปี สำหรับ ข้อ เท็จ จริง และ ข้อ สันนิษฐาน เปลี่ยน ยา พยากรณ์ กรุงศรีอยุธยา แต่ง ขึ้น เลียน แบบ มหาสวิน ชาดก และ นิทาน พระยา ปัทเวน ทำนาย ฝัน ชาดก และ นิทาน ดัง กล่าว นั้น เป็น เรื่อง ราว ที่ เกี่ยว กับ พระ สุบิน นิมิต 16 ประการ ของ พระ เจ้า ปเสนทิโกศล ที่ ได้ ทูล ถาม คำ พยากรณ์ จาก พระ โคดม พระ พุทธเจ้า เพลง เหล่า นี้ ปรากฏ ใน หนังสือ อธิบาย แผนที่ พระนครศรีอยุธยา ซึ่ง มหาอำมาตย์ พระยา โบราณราชธานี อดีต สมุหะเทสาภิบาล มณฑล อยุธยา และ อดีต อุปนายก ราชบัณฑิตยสภา แผนก โบราณคดี พิมพ์ ทุน ถวาย พระ บาท สมเด็จ พระ มงกุฎเกล้า
เจ้า อยู่ หัว ใน การ พระ ราชพิธี บวงสรวง อดีต มหาราชเจ้า ที่ พระนครศรีอยุธยา เมื่อ ปี พุทธศักราช 2459 สันนิษฐาน ว่า เพลง ยาว นี้ มี มา ตั้ง แต่ สมัย กรุงศรีอยุธยา แต่ นัก วิชาการ ยัง ไม่ อาจ สรุป แน่ ชัด ว่า ใคร เป็น ผู้ แต่ง แม้ ว่า ใน ตอน ท้าย ของ บท กลอน ได้ บันทึก กำกับ ไว้ ว่า พระ นารายณ์ เป็น เจ้า นพบุรี ทำนาย หาก ว่า เป็น จริง ตาม นั้น พระ นารายณ์ ก็ หมาย ถึง สมเด็จ พระ นารายณ์ มหาราช ส่วน นพบุรี คือ เมือง ลพบุรี สมเด็จ กรม พระยา ดำรงราชานุภาพ ทรง วิจารณ์ เพลง ยาว พยากรณ์ กรุงศรีอยุธยา พิจารณา เนื้อ ความ ตาม ที่ กล่าว ใน เพลง ยาว บท
นี้ มี คำ พยากรณ์ มา แต่ ก่อน ว่า กลุ่ม 4 อยุธยา จะ สมบูรณ์ พูนสุข เป็น อย่าง เลิศ ล้น จน ศักราช ได้ 2,000 ปี ผล นั้น ไป จะ เกิด เข็น เป็น มหัศจรรย์ 16 ประการ เหตุ ด้วย พระ มหากษัตริย์ ไม่ ทรง ทศพิธราชธรรม บ้าน เมือง ก็ จะ มี เภท ภัย ต่าง ๆ นานา ที่ สุด ถึง ฆ่า ฟัน กัน ตาย จน กรุงศรีอยุธยา ศูนย์ ไป ตลอด อายุ พระ พุทธศาสนา 5000 ปี บะหมี่ คำ พยากรณ์ อยู่ แล้ว ดัง กล่าว มา นี้ มา ใน สมัย หนึ่ง เมื่อ กรุงศรีอยุธยา ยัง เป็น ราชธานี อยู่ นั้น ผู้ แต่ง เพลง ยาว บท นี้ ได้ สังเกต เห็น เกิด วิปริต ต่าง ๆ ตาม ใน ลักษณะ
ทำนาย ไว้ บ่ เห็น สม กลิ่น ว่า จะ เข้า ยุค หิน ตาม คำ พยากรณ์ จึง แต่ง เพลง ยาว ปลด หนี้ ด้วย ความ อาลัย กรุงศรีอยุธยา ลง ไทย ว่า กรุงศรีอยุธยา เกษมสุข แสน สนุก ยิ่ง ล้ำ เมือง สวรรค์ จะ เป็น เมือง แพษยา อาคาร นับ ว่า แต่ จะ เสื่อม สูญ เอย ความ ใน เพลง ยาว พึง เห็น ได้ ว่า ผู้ แต่ง เพลง ยาว บท นี้ เป็น แต่ อ้าง ตาม คำ พยากรณ์ ที่ มี อยู่ แล้ว หาก ได้ เป็น ผู้ พยากรณ์ ไม่ จึง เกิด ปัญหา เป็น ข้อ ต้น ว่า ใคร เป็น ผู้ พยากรณ์ วิสัชนา ข้อ นี้ มี เขา เงื่อน อยู่ ใน หนังสือ เก่า เรียก ว่า มหาสวิน ชาดก เนื้อ ความ ใน ชาดก
นั้น ว่า คืน หนึ่ง พระ เจ้า ปเสนทิ ซึ่ง ของ ประเทศ โกศล อยู่ เมือง สาวัตถี เป็น ราชธานี ทรง พระ สุบิน นิมิต อย่าง แปลก ประหลาด 16 ข้อ จำนวน ตรง กัน กับ ใน เพลง ยาว เกิด ฝาด หวั่น พระ อาจารย์ ฤทัย ตรัส ให้ พวก พระรามพยากรณ์ พวก พระราม ก็ ว่า พระ สุบิน นั้น ร้าย นัก เป็น นิมิต ที่ จะ เกิด ภัย อันตราย ใจ หลวง ทุน แนะ นำ ให้ ทำ พิธี บูชา ยันต์ ป้อง กัน ภยัน อันตราย แต่ นาง มัลลิกา มเหสี เห็น ว่า พิธี บูชา ยันต์ นั้น ต้อง ฆ่า สัตว์ ตัด ชีวิต จะ กลัว เป็น บาป กรรม ทูล ขอ ให้ พระ เจ้า ปเสนทิ ไป ทวน ถาม พระ พุทธเจ้า ให้ ทรง พยากรณ์ เสีย ก่อน
และ เมื่อ พระ เจ้า ปเสนทิ ไป ทูล ถาม พระ พุทธองค์ พระ พุทธองค์ ก็ ตรัส ตอบ ว่า พระ สุบิน 16 ข้อ นั้น สังหรณ์ เหตุ ร้าย จริง แต่ เหตุ ร้าย เหล่า นั้น จะ ยัง ไม่ เกิด ใน รัชกาล ของ พระ เจ้า ปเสนทิ และ ใน พุทธกาล จะ เกิด ต่อ เบื้อง หน้า เมื่อ พระ มหากษัตริย์ ไม่ อยู่ ใน ราชธรรม และ มนุษย์ ทั้ง หลาย ทิ้ง กุศล สุจริต จึง จะ ถึง ยุค หิน ใน พระ สุบิน นิมิต มี ภัย อันตราย แก่ พระ องค์ อย่าง ไร ไม่ พระ เจ้า ปเสนทิ ได้ ทรง ฟัง พระ พุทธฎีกา ก็ สิ้น พระ วิตก ทูล ขอ ให้ พระ พุทธองค์ ทรง พยากรณ์ นิมิต 16 ข้อ นั้น ต่อ ไป
พระ พุทธองค์ จึง ทรง พยากรณ์ ที ละ ข้อ แต่ จะ ขัด วิทยากร มา แสดง โดย พิสดาร จะ ยืด ยาว นัก ก็ จะ กล่าว แต่ 2 ข้อ ซึ่ง ใกล้ อย่าง ยิ่ง กับ ที่ กล่าว ใน เพลง ยาว ว่า กระเบื้อง จะ เฟื่อง ฟู ลอย นำ เต้า อัลลอย จะ ถอย จม ใน พระ ราชบิน ข้อ 12 ว่า พระ เจ้า ปเสนทิ ทอด พระ เนตร เห็น นำ เต้า ปลา คือ ที่ รวง เอา เหยื่อ ข้าง ใน ออก เหลือ แต่ เปลือก สำหรับ ใช้ ตัก น้ำ อัน ลอย น้ำ เป็น ธรรมดา กระจก ลง ไป อยู่ กับ พื้น ที่ ข้าง ใต้ น้ำ ข้อ นี้ พระ พุทธองค์ ทรง พยากรณ์ ไว้ ว่า เมื่อ ถึง ยุค หิน นั้น พระ มหากษัตริย์ จะ ชุบ เลี้ยง คน แต่ เสพ พระ
เปรียบ เหมือน ลูก นำ เจ้า เปล่า อัน ได้ แต่ ลอย ตาม สาย น้ำ ตั้ง เป็น ผู้ หลัก ผู้ ใหญ่ ใน ราชการ เปรียบ ดัง นำ เจ้า เปล่า จม ลง ไป เป็น ภาค พื้น ใต้ น้ำ ใน พระ ราชบิน ข้อ 13 ว่า พระ เจ้า ปเสนทิ ได้ ทอด พระ เนตร เห็น หิน ก้อน ใหญ่ สัก เท่า เรือน ซึ่ง ใน เพลง ยาว ว่า กระเบื้อง ลอย ขึ้น มา อยู่ บน หลัง น้ำ พุทธพยากรณ์ ข้อ นี้ ก็ อย่าง เดียว กับ ข้อ ก่อน แต่ กลับ กัน ว่า ผู้ ทรง คุณ เป็น หลัก ฐาน มั่น เปรียบ เหมือน หิน ดาน ที่ เป็น พื้น ของ ลำ น้ำ เมื่อ ถึง ยุค หิน จะ สิ้น ว่า สนาม ต้อง เที่ยว success เร่ ร่อน เปรียบ เหมือน กับ หิน กลับ
ลอย น้ำ ตาม กระแส ไป นอก จาก 2 ข้อ นี้ เหตุ ร้าย ต่าง ๆ ที่ ว่า ใน พุทธยากร ว่า จะ เกิด ใน ยุค หิน ก็ เป็น เขา เดียว กับ ที่ กล่าว ใน เพลง ยาว ซึ่ง เห็น ได้ ชัด แจ้ง ว่า ผู้ แต่ง คำ พยากรณ์ กรุงศรีอยุธยา เอา ความ ใน มหาสวิน ชาดก มา แต่ง แต่ มี ผิด เป็น ข้อ ๆ สำคัญ อยู่ 2 แห่ง แห่ง หนึ่ง ใน มหาสวิน ชาดก พระ พุทธเจ้า มี ได้ ทรง พยากรณ์ ว่า ยุค เข็ญ นั้น จะ เกิด ใน ประเทศ ใด เป็น แต่ ว่า เกิด เพราะ พระ ราชา ไม่ อยู่ ใน ราชธรรม แต่ ใน คำ พยากรณ์ เจาะ จง ว่า จะ เกิด ณ กรุงศรีอยุธยา อีก แห่ง หนึ่ง ใน พระ พุทธยากร
มี ได้ กล่าว ว่า ยก เข็น จะ เกิด เมื่อ ใด เป็น แต่ ว่า ยัง อีก ช้า นาน ใน ภาย หน้า แต่ ใน คำ พยากรณ์ ของ กรุงศรีอยุธยา อ้าง ว่า จะ เกิด ยุค หิน เมื่อ สักหลาด ได้ 2,000 ปี จึง เป็น ปัญหา เกิด ขึ้น อีก ข้อ หนึ่ง ว่า สักหลาด อัน ใด ถ้า หมาย ว่า พุทธศักราช กรุงศรีอยุธยา สร้าง พุทธศักราช 1893 ครบ 2,000 ปี ใน รัชกาล สมเด็จ พระ บรมไตรโลกนาถ กรุงศรีอยุธยา ก็ จะ สมบูรณ์ พูนสุข อยู่ เพียง 107 ปี แล้ว ก็ เข้า ยก เข่น มา ก่อน แต่ง เพลง ยาว บท นี้ ตั้ง ร้อย ปี แล้ว ที่ โปร แต่ง แต่ง เพลง ยาว เพื่อ หวั่น ๆ หวั่น ว่า จะ ถึง ยุค หิน ก็ สอ เห็น ว่า มี ใช่ พุทธศักราช
หรือ จะ หมาย ว่า มหาศักราช ซึ่ง ตั้ง ภาย หลัง ปี พุทธศักราช 621 ปี ถ้า เช่น นั้น เมื่อ คำนวณ ดู ใน ปี พุทธศักราช 2479 ปี ที่ เขียน ใน คำ วิจารณ์ นั้น มหาศักราช ได้ ใน ปี 18 ปี ก็ เหลือ ยัง อีก 142 ปี จึง จะ ครบ 2,000 ปี เข้า เขต ยุค หิน ที่ พยากรณ์ ถ้า หมาย ความ ว่า จุลศักราช อย่าง ยิ่ง ช้า ออก ไป อีก มาก เพราะ จุลศักราช ตั้ง ภาย หลัง ปี พุทธศักราช ถึง 1,181 ปี เหลือ ต่อ อีก 702 ปี จุลศักราช จึง จะ ครบ 2,000 ปีศักราช 2000 ที่ บอก ไว้ ดู ไม่ เข้า กับ เรื่อง ที่ กล่าว ใน เพลง ยาว ที เดียว ชวน ให้ สงสัย ต่อ ไป ถึง ข้อ ที่ อ้าง ว่า มี คำ พยากรณ์
กรุงศรีอยุธยา อยู่ แต่ ก่อน ที่ จริง น่า จะ เป็น ยุค มา เปรียบ ใน เวลา เมื่อ เห็น อะไร วิปริต ผิด นิยม เกิด เป็น ภาษา สิทธิ์ จึง เลย เลือน เข้า ใจ กัน ว่า เป็น คำ พยากรณ์ สำหรับ พระนครศรีอยุธยา ผู้ แต่ง เพลง ยาว นี้ จะ เป็น พระ เจ้า แผ่น ดิน ก็ ตาม หรือ มิตรชัย พระ เจ้า แผ่น ดิน ก็ ตาม น่า จะ ปรารภ ความ วิปริต จัง ใด อย่าง หนึ่ง ซึ่ง เกิด ขึ้น ใน สมัย นั้น จึง แต่ง เพลง ยาว นี้ ด้วย ความ กลุ้ม ใจ บาง ที จะ เอา ศักราช เขียน ลง เพื่อ จะ ไม่ ให้ คน ทั้ง หลาย ตก ใจ ว่า ถึง ยุค หิน แล้ว เมื่อ เวลา แต่ง เพลง ยาว นั้น
เห็น จะ มี ใคร มี ใคร ถือ ว่า สลัก สำคัญ มา จน เมื่อ เสีย พระนครศรีอยุธยา จึง เกิด เห็น สม ดัง พยากรณ์ เพลง ยาว บท นี้ ก็ เลย ศักดิ์สิทธิ์ ขึ้น พวก ไทย ที่ ตก ไป เมือง พม่า ก็ เห็น เช่น นั้น จึง เอา ไป อ้าง อวด พม่า ว่า พระ เจ้า เสือ ทรง สามารถ เห็น การ ใน อนาคต ห่าง ไกล ฝ่าย พวก ไทย ที่ อยู่ ใน ประเทศ สยาม เมื่อ เห็น พระนครศรีอยุธยา เป็น เมือง ร้าง ก็ เห็น ว่า สม คำ พยากรณ์ เช่น เดียว กัน โดย มาก ที่ เรียก เพลง ยาว นี้ ว่า เพลง อยาก พุทธทํานาย ก็ ไม่ จำ กัน ได้ แพร่ หลาย แต่ คน ละ เล็ก คน ละ น้อย ดู เหมือน
จำ ได้ โดย มาก แต่ ตรง ว่า กระเบื้อง จะ เฟื่อง ฟู ลอย นำ เต้า อัลลอย จะ ถอย จม ขณะ เมื่อ ถาม ข้า ราชการ ครั้ง กรุงศรีอยุธยา ที่ ยัง มี ตัว ตน อยู่ ใน รัชกาล ที่ 1 ถึง แผนที่ พระนครศรีอยุธยา มี ผู้ จำเพียร ยาว พยากรณ์ นี้ ได้ ตลอด บท จึง ให้ จด ลง ไว้ ข้าง ต้น สมุทร เครื่อง กรุงศรีอยุธยา สันนิษฐาน ว่า เรื่อง ตำนาน ของ เพลง ยาว พยากรณ์ กรุงศรีอยุธยา จะ เป็น ดัง กล่าว มา เพลง ยาว พยากรณ์ กรุงศรีอยุธยา เป็น บท กลอน ทำนาย ตาม แบบ อย่าง มหาสวิน ชาดก และ นิทาน พระยา ปฐเวง ทำนาย ฝัน อัน เก่า แก่ เป็น เรื่อง ราว เกี่ยว
กับ สวิตซ์ 16 การ ของ พระ เจ้า ปเสนทิโกศล และ ได้ ทูล ถาม คำ พยากรณ์ จาก องค์ สมเด็จ พระ สัมมาสัมพุทธเจ้า สรุป ว่า ประเด็น ยาว พยากรณ์ กรุงศรีอยุธยา นี้ ได้ นำ มา จาก หนังสือ อธิบาย แผนที่ พระนครศรีอยุธยา โดย มหาอำมาตย์ พระยา โบราณ ราชธานี สมุหเทษาภิบาล มณฑล อยุธยา อุปนายก ราชบัณฑิตยสภา แผนก โบราณคดี พิมพ์ชน ก็ ได้ ถวาย พระ บาท สมเด็จ พระ มงกุฎเกล้า เจ้า อยู่ หัว ใน การ พระ ราชพิธี ทรง บวงสรวง อดีต มหาราชเจ้า ที่ พระนครศรีอยุธยา เมื่อ พุทธศักราช 2469 สันนิษฐาน ว่า เพลง ยาว นี้ มี มา ตั้ง แต่ สมัย กรุงศรีอยุธยา
แต่ นัก วิชาการ ยัง ไม่ อาจ สรุป แน่ ชัด ว่า ใคร เป็น ผู้ แต่ง แม้ ใน ตอน ท้าย ของ บท กลอน ก็ ได้ บันทึก กำกับ ไว้ ว่า พระ นารายณ์ เป็น เจ้า นก ปรีดี ทำนาย หาก ว่า เป็น จริง ตาม นั้น พระ นารายณ์ ก็ หมาย ถึง สมเด็จ พระ นารายณ์ มหาราช ส่วน นพบดี ก็ คือ เมือง ลพบุรี นั่น เอง แต่ ใน หนังสือ คำ ให้ การ ของ ชาว กรุง เก่า กล่าว ว่า เป็น พระ ราชนิพนธ์ ของ พระ พุทธเจ้า เสือ มี เนื้อ ความ สั้น กว่า และ ปรากฏ ความ เป็น ร้อย แก้ว ซึ่ง สันนิษฐาน เพิ่ม เติม ได้ อีก ว่า อาจ ถูก แต่ง เพื่อ ใช้ ทำลาย ขวัญ และ เป็น เหตุ ผล ทาง การ เมือง เพราะ บท กลอน มี เนื้อ ความ
คล้าย กับ ก็ ได้ ของ พระ เจ้า สุรินทร์ ชลาธิบดี หรือ พระ เจ้า เสือ ที่ ทรง ประพันธ์ ขึ้น มา เพื่อ เป็น หนึ่ง ใน ปฏิบัติ การ ทาง ด้าน จิตวิทยา ทาง การ เมือง ใน ไป รัชสมัย ของ สมเด็จ พระ นารายณ์ มหาราช ซึ่ง ต่อ มา ผู้ นำ ใน สมัย รัตนโกสินทร์ ก็ สามารถ ใช้ ประโยชน์ จาก บท กลอน ดัง กล่าว มา อธิบาย เหตุ การณ์ การ เสีย กรุงศรีอยุธยา โดย มี เป้า หมาย ทาง การ เมือง
